De Vijf Elementen
De oosterse filosofie heeft de meridianen gekoppeld aan de Vijf Elementen. De Vijf Elementenleer is een zeer interessante manier om naar het leven te kijken door de natuur te observeren. Alle verschijnselen in de natuur zijn ingedeeld bij één van de vijf groepen, die een bepaalde ‘beweging’ of ‘kwaliteit van energie’ aanduiden. Deze elementen zijn: Aarde, Metaal, Water, Hout en Vuur. Deze elementen staan met elkaar in relatie in een cirkel zonder begin en eind met een voedende kringloop (Sheng-cyclus) en een controlerende kringloop (Ko-cyclus), zie bijlage 2. In het voorjaar (Hout) begint alles te groeien, hetgeen een opwaartse kracht heeft. In de zomer (Vuur) staat alles in bloei, welke een uitstralende kracht heeft. Rijping en verwerking vinden plaats in de nazomer (Aarde). Vervolgens trekken de krachten zich in de herfst (Metaal) terug in de aarde, denk aan de blaadjes die van de bomen vallen, en in de winter (Water) is het leven naar binnengekeerd. Zo vindt deze cyclus ook plaats in ons eigen leven van geboorte, puberteit, volwassenheid en ouderdom tot de dood, waarna de cirkel rond is en een nieuwe cyclus start. In dit concept past de gedachte dat energie nooit verloren gaat en alles met alles verbonden is. Deze cirkel kunnen we naast de kringloop van het leven ook toepassen op verschillende periodes in ons leven, waarin we onze hoogte- en dieptepunten ervaren: in de lente van ons leven zaaien we plannen en voeren deze uit; in de zomer beschermen wij onze acties; in de herfst kunnen we oogsten en in de winter rusten en genieten we van onze opbrengsten tot aan de volgende lente, wanneer alles weer van voren af aan begint. Hierbij geldt dat er alleen in de herfst geoogst kan worden als je in de lente gezaaid hebt. Immers, wie zaait zal oogsten!
Per element is een Yin- en een Yangmeridiaan gekoppeld. Deze meridianen houden elkaar in balans. Zo bestaat het element Water uit de meridianen Nier (Yin) en Blaas (Yang), het Hout uit Lever (Yin) en Galblaas (Yang), het Primaire Vuur uit Hart (Yin) en Dunne Darm (Yang), het Secundaire Vuur uit Kringloop (Yin) en Drievoudige Verwarmer (Yang), de Aarde uit Milt (Yin) en Maag (Yang) en ten slotte het Metaal uit Longen (Yin) en Dikke Darm (Yang).
Ki circuleert onophoudelijk -zowel overdag als ’s nachts- in een vaste volgorde door het lichaam. Overdag zet Ki uit naar de oppervlakte van het lichaam (Yang) en ’s nachts trekt Ki zich terug in de kern van het lichaam (Yin). Symptomen die regelmatig opkomen en verdwijnen op gezette momenten van de dag staan in relatie met de beweging van Ki. Je herkent het misschien wel, dat je op bepaalde tijden van de dag last hebt van een dip (gebrek aan Ki) en dat je op andere momenten van de dag juist veel energie (overschot aan Ki) hebt. In de lichaamsklok zijn de meridianen en de bijbehorende tijden opgenomen.